OCAKSUBAT2025
KARBON AYAK İZİ
İzmir’in karbon ayak izi yılda 8.3 ton
Ege Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (ESİAD) ve Zeytince Ekoloji Yaşamı Destekleme Derneği iş birliğinde düzenlenen çalıştayda, “AB Horizon PSLifestyle Projesi” kapsamında bugüne kadar elde edilen sonuçlar iş dünyası temsilcileriyle paylaşıldı.
İZMİR’DE 13 BİN KİŞİNİN KARBON AYAK İZİ ÖLÇÜLDÜ
İzmir'de yürütülen AB Horizon PSLifestyle Projesi’nin yerel koordinatörü Doç. Dr. Meneviş Uzbay Pirili, 2,5 yılda yapılan çalışmaları ve elde edilen sonuçları paylaştı. Birçok paydaşla yürütülen projenin İzmir’in kampanyası haline geldiğini vurgulayan Pirili, “Bu, 8 ülkede ve o ülkelerin pilot kentlerinde yürütülen bir proje. Türkiye’den İzmir seçildi ve 2025 Eylül ayında tamamlanacak. Günlük yaşamımızda önemli miktarda karbon salımı yapıyoruz; ulaşım, atık, enerji tüketimi gibi alanlarda emisyonlarımız var. Bu proje, küçük davranış değişiklikleri ile karbon ayak izimizi azaltmayı hedefliyor. Bir uygulamamız var; karbon ayak izini ölçüyor, önerilerde bulunuyor ve bireylere bir plan hazırlama fırsatı sunuyor. Şu ana kadar 300 bine yakın kişi karbon ayak izini test etti. Bu kişilerin 23 bini karbon ayak izini azaltmak için ipuçlarını seçti ve bunun sonucunda ciddi bir emisyon düşüşü yaşandı. İzmir’de bugüne kadar 13 bin kişiye ulaştık. Şehrin yıllık ortalama karbon ayak izi 8.3 ton, bu da Türkiye ortalaması olan 5.2 tonun üzerinde. Kanada’da ortalama bir kişi yılda 14 ton sera gazı emisyonuna neden olurken, Endonezya’da ortalama 2.2 emisyona yol açıyor. Dünyanın en zengin yüzde 1’lık kısmının karbon ayak izi yıllık 300 ton civarında. Yani gelir düzeyi arttıkça sera gazı emisyonu da yükseliyor."
Pirili, proje kapsamında oluşturulan geniş veri setinin iş dünyası için de değerli bilgiler sunduğunu belirtti. İş dünyasının İzmir’deki tüketim desenleriyle ilgili önemli bilgiler edinebileceğini söyleyerek, projeye iş dünyasının aktif katılımını beklediklerini ifade etti.
KARBON KREDİSİ DÖNEMİ
SÜGEP Akademi Başkanı Umut Dilsiz de, “karbon çiftliği” projesiyle yakın gelecekte, dünya ticaretinin de değişeceğini söyledi. Dilsiz, şöyle devam etti:
“Karbon çiftliği projesi, uygun bitki deseniyle karbon emisyonunu havada yakalayıp toprağa hapsediyor ve bu karbonu ölçümleyip karbon kredisine dönüştürerek uluslararası piyasalarda ticaretini yapmanıza imkan tanıyor. Bu krediler, Avrupa Birliği ile yapılacak ticarette de kullanılabilir. Fabrikalarda emisyonu azaltmak her zaman mümkün değil; ancak karbon çiftliği ortaklığı ile elde edilen sertifikalar iş dünyasına fayda sağlayabilir. Bu sertifikalar, Avrupa Birliği ticaretinde kullanılabilir veya karbon borsasında menkul kıymet olarak alınıp satılabilir. Böylece hem kazanç sağlanır hem de sürdürülebilir bir finansman modeli oluşturulabilir. Karbon azalımı yalnızca şirketlerin sorumluluğu olarak düşünülmemeli. Bu projeler, bireylerin de sorumluluğunu artırarak büyük bir veri havuzu oluşturuyor. Türkiye’de hazırlıkları yapılan iklim yasası ile bireysel karbon ayak izimizin hayatımızı nasıl etkileyeceğini göreceğiz. Yakında, kredi kartlarımızdaki alışverişlerde karbon ayak izi hesaplanacak; fişlerde de ‘Bu alışverişte şu kadar karbon ayak izi yarattınız’ bilgisi yer alacak. Üç bin ton gibi bir karbon ayak izi limiti belirlenebilir; bu limiti aşanlar, emisyonları düşürmek için karbon kredisi satın alarak alışverişlerine devam edebilecek. Bu fütüristtik gibi görünse de çok yakında bankalar da bu sürece dahil olacak. Karbon ticareti, önümüzdeki on yılın temel ekonomik kaynaklarından biri olacak.”